Bệnh tụ huyết trùng ở gà là một trong những tác nhân gây chết hàng đầu trong chăn nuôi. Loại bệnh này được xếp vào nhóm nguy hiểm ở gia cầm với tốc độ lây lan mạnh cũng như tỷ lệ tử vong rất cao. Để hiểu cách điều trị cũng như phòng bệnh hiệu quả, mọi người hãy cùng tham khảo bài viết sau đây của Thomohomnay.
Dấu hiệu đặc trưng của bệnh tụ huyết trùng ở gà
So với nhiều bệnh khác, bệnh tụ huyết trùng ở gà có những dấu hiệu đặc trưng, dễ nhận biết nếu quan sát kỹ. Tuy nhiên, do tiến triển nhanh nên người nuôi cần nắm rõ từng biểu hiện cụ thể.
Gà bỏ ăn, sốt cao và xù lông
Đây là những biểu hiện đầu tiên khi gà nhiễm bệnh. Gà sẽ tỏ ra mệt mỏi, không đi lại nhiều, lông xù lên, thân nhiệt tăng cao và thường nằm một chỗ. Một số con có hiện tượng chảy nước mũi, thở nhanh, đôi khi há mỏ thở gấp. Đây là lúc vi khuẩn bắt đầu phát triển trong máu, ảnh hưởng đến các cơ quan nội tạng.
Triệu chứng tiêu hóa và hô hấp
Gà nhiễm bệnh tụ huyết trùng thường bị tiêu chảy, phân màu xanh hoặc xám, có mùi tanh nặng. Hệ hô hấp bị ảnh hưởng khiến gà thở khò khè, có tiếng rít nhẹ hoặc nặng khi nằm nghỉ. Với những trường hợp nặng hơn, mắt gà bị sưng phù, gà bị run hoặc co giật trước khi chết.
Gà chết đột ngột không dấu hiệu
Một trong những đặc điểm nguy hiểm nhất của bệnh tụ huyết trùng ở gà là gà có thể chết bất ngờ mà không có biểu hiện rõ ràng. Đây là thể quá cấp tính, thường xảy ra với gà đang khỏe mạnh, sau đó chết chỉ sau vài giờ. Khi mổ khám, thường thấy xuất huyết dưới da, phổi sưng, gan bị hoại tử và tụ máu tại nhiều cơ quan.
Nguyên nhân dẫn đến bệnh tụ huyết trùng ở gà
Trước khi tìm cách điều trị, cần xác định nguyên nhân khiến gà bị nhiễm vi khuẩn Pasteurella. Dưới đây là các yếu tố dễ dẫn đến bệnh bùng phát:
- Môi trường ẩm thấp, vệ sinh kém: Nền chuồng bẩn, phân tồn đọng lâu ngày là nơi lý tưởng để vi khuẩn phát triển.
- Biến đổi thời tiết: Nhiệt độ thay đổi đột ngột làm gà suy yếu sức đề kháng, dễ nhiễm bệnh.
- Chế độ ăn không hợp lý: Gà thiếu dinh dưỡng, ăn thức ăn ôi thiu hoặc nhiễm nấm mốc khiến hệ miễn dịch suy giảm.
- Tiếp xúc với gia cầm mang mầm bệnh: Gà mới nhập đàn hoặc chim hoang bay vào chuồng có thể mang theo vi khuẩn tụ huyết trùng.
Xem thêm: Hướng dẫn cách lai tạo gà đá cựa, chọn giống trống mái
Cách điều trị bệnh tụ huyết trùng ở gà ngay tại nhà
Đây là phần quan trọng nhất, quyết định khả năng cứu sống đàn gà. Dưới đây là các bước điều trị được nhiều trại lớn áp dụng và mang lại hiệu quả cao.
Cách ly gà bệnh và xử lý môi trường
Ngay khi phát hiện gà có dấu hiệu nghi nhiễm tụ huyết trùng, cần lập tức tách khỏi đàn để hạn chế lây lan. Những con đã chết phải đem đi chôn hoặc tiêu hủy đúng quy trình, không được vứt bừa bãi ra môi trường. Chuồng trại, máng ăn uống, nền chuồng cần được sát trùng kỹ bằng thuốc tím, formol hoặc vôi bột. Người chăm sóc nên thay đồ bảo hộ riêng khi tiếp xúc với gà bệnh để tránh làm lan mầm bệnh sang khu vực khác.
Sử dụng kháng sinh đặc trị
Hiện nay có một số loại kháng sinh đặc trị hiệu quả với bệnh tụ huyết trùng ở gà như: Streptomycin, Sulfamethoxazole, Gentamycin hoặc Tylosin. Tùy tình trạng mà có thể tiêm trực tiếp hoặc pha vào nước uống, thức ăn. Việc sử dụng thuốc cần theo liều lượng và hướng dẫn cụ thể, tránh tự ý pha trộn dẫn đến kháng thuốc. Thời gian điều trị trung bình từ 3–5 ngày liên tục, sau đó kết hợp thuốc bổ để phục hồi nhanh thể trạng cho gà.
Bổ sung vitamin và men tiêu hóa
Song song với kháng sinh, nên bổ sung vitamin C, B1, B-complex để tăng cường miễn dịch và giúp gà nhanh hồi phục. Men tiêu hóa cũng rất cần thiết để ổn định đường ruột, đặc biệt với những con bị tiêu chảy nặng. Trong giai đoạn này, chỉ nên cho gà ăn các thức ăn mềm, dễ tiêu, tránh cho ăn quá nhiều protein hoặc đồ tươi sống. Nước uống phải sạch, có pha điện giải nếu gà mất nước.
Cách phòng bệnh tụ huyết trùng ở gà là quan trọng nhất
Để hạn chế tối đa nguy cơ phát bệnh, người nuôi nên xây dựng quy trình phòng bệnh ngay từ đầu với các bước sau:
- Tiêm vắc-xin định kỳ: Thường tiêm vắc-xin tụ huyết trùng lần đầu khi gà được 20 ngày tuổi, nhắc lại sau 4 tuần và định kỳ 6 tháng/lần.
- Vệ sinh chuồng trại thường xuyên: Khử trùng hàng tuần, thay trấu định kỳ, giữ nền chuồng khô ráo và sạch sẽ.
- Kiểm soát nhập đàn: Gà mới về phải được cách ly ít nhất 10 ngày để theo dõi sức khỏe.
- Dinh dưỡng hợp lý: Cung cấp khẩu phần ăn cân đối, tránh thức ăn ẩm mốc và nước uống không đảm bảo.
- Ngăn ngừa động vật hoang: Chim, chuột là nguồn lây nhiễm phổ biến cần được kiểm soát kỹ lưỡng.
Kết luận
Bệnh tụ huyết trùng ở gà là bệnh nguy hiểm, có thể gây chết hàng loạt nếu không kịp thời phát hiện và xử lý. Việc điều trị cần thực hiện khẩn cấp, đúng kỹ thuật và kết hợp với chăm sóc hỗ trợ nhằm giúp gà phục hồi nhanh. Tuy nhiên, Thomohomnay cho rằng phòng bệnh vẫn là cách làm thông minh và kinh tế nhất trong chăn nuôi hiện đại.
